Muốn phát hiện đái tháo đường sớm cần làm những xét nghiệm nào?
Khi nào cần làm xét nghiệm chẩn đoán đái tháo đường?
Bạn nên đi khám nếu có các dấu hiệu như:
-
Thường xuyên khát nước.
-
Đi tiểu nhiều, đặc biệt vào ban đêm.
-
Ăn nhiều nhưng vẫn sụt cân.
-
Mệt mỏi kéo dài.
-
Nhìn mờ.
-
Vết thương lâu lành.
-
Tê bì bàn tay hoặc bàn chân.
Ngoài ra, những người có yếu tố nguy cơ như béo phì, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, tiền sử gia đình mắc đái tháo đường hoặc phụ nữ từng bị đái tháo đường thai kỳ cũng nên kiểm tra sức khỏe định kỳ để phát hiện bệnh sớm.
Các xét nghiệm chẩn đoán đái tháo đường
Xét nghiệm đường huyết lúc đói (Fasting Plasma Glucose)
Đây là xét nghiệm được sử dụng phổ biến nhất trong chẩn đoán đái tháo đường. Người bệnh cần nhịn ăn ít nhất 8 giờ trước khi lấy máu. Kết quả phản ánh khả năng kiểm soát đường huyết của cơ thể khi không chịu ảnh hưởng của bữa ăn gần nhất.
Xét nghiệm HbA1c

HbA1c phản ánh mức đường huyết trung bình trong khoảng 2–3 tháng gần đây. Ưu điểm của xét nghiệm này là không bị ảnh hưởng nhiều bởi bữa ăn tại thời điểm lấy máu, đồng thời giúp bác sĩ đánh giá khả năng kiểm soát đường huyết trong thời gian dài và theo dõi hiệu quả điều trị. Theo tiêu chuẩn hiện hành, HbA1c từ 6,5% trở lên là một trong các tiêu chí chẩn đoán đái tháo đường khi được thực hiện tại phòng xét nghiệm đạt chuẩn.
Nghiệm pháp dung nạp glucose đường uống (OGTT)
Xét nghiệm này thường được chỉ định khi kết quả đường huyết lúc đói chưa đủ để kết luận hoặc trong một số trường hợp đặc biệt.
Người bệnh sẽ:
-
Nhịn ăn qua đêm.
-
Được lấy máu lần đầu.
-
Uống dung dịch chứa 75 g glucose.
-
Lấy máu lại sau 2 giờ để đánh giá khả năng xử lý đường của cơ thể.
Đây là phương pháp có giá trị trong chẩn đoán đái tháo đường và tiền đái tháo đường.
Xét nghiệm đường huyết ngẫu nhiên
Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm đường huyết tại bất kỳ thời điểm nào trong ngày nếu người bệnh có các triệu chứng điển hình của tăng đường huyết. Kết quả sẽ được kết hợp với biểu hiện lâm sàng và các xét nghiệm khác để đưa ra chẩn đoán chính xác.
Sau khi chẩn đoán, người bệnh cần kiểm tra thêm những gì?
Sau khi xác định mắc đái tháo đường, bác sĩ thường chỉ định thêm các xét nghiệm nhằm đánh giá mức độ ảnh hưởng của bệnh đến các cơ quan.
Xét nghiệm chức năng thận
Bao gồm:
-
Creatinin máu.
-
Ure máu.
-
eGFR.
-
Albumin niệu hoặc tỷ lệ albumin/creatinin niệu.
Các xét nghiệm này giúp phát hiện sớm bệnh thận do đái tháo đường.
Xét nghiệm mỡ máu
Người bệnh thường được kiểm tra:
-
Cholesterol toàn phần.
-
LDL-C.
-
HDL-C.
-
Triglycerid.
Việc đánh giá mỡ máu giúp xác định nguy cơ tim mạch và xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp.
Xét nghiệm chức năng gan
Một số người mắc đái tháo đường có thể kèm theo gan nhiễm mỡ hoặc cần theo dõi ảnh hưởng của thuốc điều trị, vì vậy bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm men gan và các chỉ số chức năng gan.
Xét nghiệm nước tiểu

Xét nghiệm nước tiểu giúp phát hiện:
-
Protein niệu.
-
Albumin niệu.
-
Glucose niệu.
-
Nhiễm trùng đường tiết niệu nếu có.
Người mắc đái tháo đường còn cần khám những chuyên khoa nào?
Ngoài xét nghiệm máu, người bệnh nên được theo dõi định kỳ:
-
Khám mắt để phát hiện bệnh võng mạc đái tháo đường.
-
Đo huyết áp.
-
Kiểm tra bàn chân.
-
Đánh giá tim mạch bằng điện tâm đồ hoặc siêu âm tim khi cần.
-
Khám thần kinh nếu có biểu hiện tê bì hoặc giảm cảm giác.
Việc theo dõi toàn diện giúp giảm nguy cơ biến chứng và nâng cao hiệu quả điều trị.
Khám và xét nghiệm đái tháo đường ở đâu?
Người bệnh nên lựa chọn cơ sở y tế có chuyên khoa Nội tiết và hệ thống xét nghiệm đạt chuẩn để đảm bảo kết quả chính xác.
Bệnh viện Hồng Ngọc triển khai khám Nội tiết cùng nhiều xét nghiệm như đường huyết, HbA1c, chức năng gan, thận, mỡ máu và các dịch vụ theo dõi bệnh đái tháo đường.
Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI cung cấp dịch vụ khám Nội tiết kết hợp xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh và tư vấn điều trị giúp đánh giá toàn diện tình trạng bệnh.
Hệ thống Y tế MEDLATEC có thế mạnh về xét nghiệm, thực hiện đầy đủ các xét nghiệm chẩn đoán và theo dõi đái tháo đường như glucose máu, HbA1c, nghiệm pháp dung nạp glucose, xét nghiệm chức năng thận, mỡ máu và nước tiểu.
Kết luận
Chẩn đoán đái tháo đường không chỉ dựa vào một xét nghiệm duy nhất mà cần kết hợp giữa đường huyết lúc đói, HbA1c, nghiệm pháp dung nạp glucose hoặc đường huyết ngẫu nhiên theo chỉ định của bác sĩ. Sau khi được chẩn đoán, người bệnh cần tiếp tục kiểm tra chức năng gan, thận, mỡ máu, mắt và tim mạch để phát hiện sớm biến chứng. Thực hiện khám và xét nghiệm định kỳ tại các cơ sở y tế uy tín như Bệnh viện Hồng Ngọc, Hệ thống Y tế Thu Cúc TCI hoặc Hệ thống Y tế MEDLATEC sẽ giúp kiểm soát bệnh hiệu quả và bảo vệ sức khỏe lâu dài.