Mục lục

• Tay chân miệng thường gặp ở độ tuổi nào?
• Các biện pháp phòng ngừa bệnh tay chân miệng
• Có vắc xin phòng bệnh tay chân miệng không?
• Cách vệ sinh đồ chơi giúp hạn chế lây nhiễm
• Lưu ý dành cho người chăm sóc trẻ

Vì sao cần chủ động phòng ngừa bệnh tay chân miệng?

Tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm thường gặp ở trẻ nhỏ và có khả năng lây lan nhanh qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết của người bệnh. Hiện nay chưa có vắc xin phòng bệnh tay chân miệng, vì vậy việc giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường và hạn chế nguồn lây là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ trẻ.

Cha mẹ, người chăm sóc và nhà trường cần phối hợp thực hiện các biện pháp phòng bệnh đúng cách để giảm nguy cơ lây nhiễm trong cộng đồng.

Tay chân miệng thường gặp ở độ tuổi nào?

Tất cả những người chưa từng mắc bệnh tay chân miệng đều có nguy cơ nhiễm bệnh. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào nhiễm virus cũng xuất hiện triệu chứng.

Bệnh chủ yếu gặp ở:

• Trẻ em dưới 10 tuổi.
• Thường gặp nhất ở trẻ dưới 5 tuổi.
• Đặc biệt là trẻ dưới 3 tuổi.

Trẻ càng nhỏ thì nguy cơ xuất hiện biến chứng nặng càng cao.

Nguyên nhân khiến trẻ dễ mắc bệnh là do hệ miễn dịch và lượng kháng thể còn hạn chế so với người lớn khi tiếp xúc với virus gây bệnh.

Mặc dù phần lớn người trưởng thành đã có miễn dịch, bệnh vẫn có thể xảy ra ở thanh thiếu niên và người lớn.

Các biện pháp phòng ngừa bệnh tay chân miệng

Để hạn chế nguy cơ mắc bệnh và lây lan trong cộng đồng, cần thực hiện đầy đủ các biện pháp sau:

1. Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng

Rửa tay sạch với xà phòng:

• Trước khi chế biến thức ăn.
• Trước khi ăn.
• Trước khi cho trẻ ăn.
• Sau khi đi vệ sinh.
• Sau khi thay tã cho trẻ.
• Đặc biệt sau khi tiếp xúc với các nốt bọng nước của người bệnh.

Đây là một trong những biện pháp phòng bệnh đơn giản nhưng rất quan trọng.

2. Vệ sinh và khử khuẩn môi trường sống

Thường xuyên làm sạch các bề mặt và vật dụng trẻ hay tiếp xúc như:

• Đồ chơi.
• Bàn ghế.
• Tay nắm cửa.
• Các vật dụng dễ bị ô nhiễm khác.

Nên vệ sinh bằng nước (kèm xà phòng nếu có), sau đó khử trùng bằng các chất tẩy rửa thông thường và rửa lại.

3. Hạn chế tiếp xúc với người mắc bệnh

Để giảm nguy cơ lây nhiễm, nên tránh các tiếp xúc gần như:

• Ôm.
• Hôn.
• Dùng chung đồ dùng cá nhân.

Đây là cách giúp hạn chế lây truyền virus từ người bệnh sang người khỏe mạnh.

4. Cho trẻ nghỉ học khi mắc bệnh

Nếu trẻ đã mắc tay chân miệng, không nên đưa trẻ đến:

• Nhà trẻ.
• Trường mẫu giáo.
• Trường học.
• Những nơi tập trung đông người.

Chỉ nên cho trẻ trở lại học khi các triệu chứng đã hết.

5. Theo dõi sát diễn biến của trẻ

Trong thời gian mắc bệnh, cần theo dõi tình trạng sức khỏe của trẻ.

Nếu trẻ có các biểu hiện như:

• Sốt cao.
• Li bì.
• Mất tỉnh táo.

Cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được chăm sóc và điều trị kịp thời.

6. Che miệng khi ho hoặc hắt hơi

Khi ho hoặc hắt hơi cần:

• Che miệng và mũi.
• Sau đó rửa tay bằng nước và xà phòng.

Việc này giúp hạn chế phát tán mầm bệnh ra môi trường.

7. Xử lý rác thải đúng cách

Khăn giấy và tã lót đã sử dụng cần được bỏ đúng nơi quy định, tránh thải bỏ bừa bãi gây ô nhiễm môi trường và làm tăng nguy cơ lây lan.

8. Giữ gìn nhà cửa sạch sẽ

Thường xuyên vệ sinh:

• Nhà ở.
• Sân vườn.
• Khu vực vui chơi của trẻ.

Môi trường sạch sẽ góp phần giảm nguy cơ tồn tại và lây lan của virus.

Có vắc xin phòng bệnh tay chân miệng không?

Đến nay, chưa có vắc xin phòng bệnh tay chân miệng.

Do đó, biện pháp phòng bệnh chủ yếu vẫn là:

• Giữ vệ sinh cá nhân.
• Giữ vệ sinh môi trường.
• Hạn chế tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi họng, phân và dịch từ các nốt bọng nước của người bệnh.

Cách vệ sinh đồ chơi giúp hạn chế lây nhiễm

Đồ chơi là vật dụng trẻ tiếp xúc thường xuyên, vì vậy cần được vệ sinh đúng cách.

Đối với đồ chơi dùng chung

Tại nhà trẻ hoặc trường học, nên khử khuẩn:

• Hằng ngày hoặc sau mỗi buổi học.

Quy trình gồm:

• Rửa bằng nước và xà phòng.
• Khử trùng bằng chất tẩy rửa.
• Tráng lại bằng nước sạch.
• Lau bằng khăn sát trùng.

Đối với đồ chơi có thể rửa bằng nước

Có thể thực hiện theo một trong các cách sau:

• Ngâm nước ấm với xà phòng, rửa sạch rồi hong khô.
• Hoặc ngâm trong dung dịch thuốc tẩy pha loãng theo tỷ lệ 1:50, sau đó rửa sạch và hong khô.
• Hoặc lau bằng gạc cồn.

Đối với đồ chơi không rửa được bằng nước

Nên lau bằng gạc cồn, đặc biệt chú ý các:

• Góc.
• Khe.
• Hốc.
• Vết nứt.

Đây là những vị trí dễ lưu lại mầm bệnh.

Những lưu ý dành cho người chăm sóc trẻ

Người chăm sóc đóng vai trò rất quan trọng trong việc phòng ngừa tay chân miệng.

Cần lưu ý:

• Thực hiện vệ sinh cá nhân đúng cách mỗi ngày.
• Rửa tay trước và sau khi chăm sóc trẻ.
• Giặt sạch quần áo, khăn mặt, tã lót của trẻ mắc bệnh rồi ngâm bằng nước sôi hoặc dung dịch cloramin B.
• Không giặt chung quần áo của trẻ bệnh với trẻ khỏe.

Đối với gia đình, nhà trẻ và trường học, cần thường xuyên vệ sinh:

• Sàn nhà.
• Tường.
• Đồ chơi.
• Dụng cụ học tập.
• Bàn ghế.
• Tay nắm cửa.
• Tay vịn cầu thang.

Có thể sử dụng xà phòng hoặc các chất tẩy rửa thông thường để làm sạch.

Bên cạnh đó, cần hướng dẫn trẻ hình thành những thói quen tốt như:

• Rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.
• Không mớm cơm hoặc thức ăn cho trẻ.
• Không dùng tay bốc thức ăn trực tiếp cho trẻ.
• Không ăn bốc.
• Không mút tay.
• Không ngậm đồ chơi.

Ngoài ra, nên hạn chế để trẻ dùng chung:

• Khăn mặt.
• Khăn ăn.
• Ly, bát, đĩa, thìa.
• Đồ chơi chưa được vệ sinh và khử khuẩn.

Phân của người mắc bệnh cần được xử lý đúng cách. Có thể cho trẻ đi ngoài vào bô hoặc chậu đã có chất diệt khuẩn như cloramin B, tránh thải trực tiếp ra môi trường.

Đồng thời, nhà vệ sinh trong gia đình có người mắc bệnh cần được vệ sinh thường xuyên bằng xà phòng và chất sát khuẩn.

Khi nào cần cho trẻ nghỉ học?

Ngay khi phát hiện trẻ có các dấu hiệu của bệnh tay chân miệng, cần:

• Cách ly trẻ để hạn chế lây lan.
• Thông báo với giáo viên và nhà trường.
• Cho trẻ nghỉ học đến khi khỏi bệnh.

Đây là biện pháp quan trọng nhằm bảo vệ sức khỏe của trẻ và hạn chế dịch bệnh lây lan trong lớp học cũng như cộng đồng.

Kết luận

Hiện nay chưa có vắc xin phòng bệnh tay chân miệng, vì vậy việc phòng bệnh chủ yếu dựa vào giữ gìn vệ sinh cá nhân, vệ sinh môi trường và hạn chế tiếp xúc với nguồn lây.

Rửa tay đúng cách, khử khuẩn đồ chơi và vật dụng, chăm sóc trẻ hợp vệ sinh, đồng thời phát hiện sớm để cách ly khi trẻ mắc bệnh là những biện pháp hiệu quả giúp giảm nguy cơ lây nhiễm và bảo vệ sức khỏe cho trẻ em.